استادیوم ورزشی گنبد جورجیا (The Georgia Dome) در شهر آتلانتا واقع در ایالت جورجیای ایالات متحده آمریکا با ظرفیتی در حدود  ۷۱۰۰۰ نفر ، ساخته شده است. ساخت این مجموعه نسبتا بزرگ ورزشی از سال ۱۹۸۹ تا ۱۹۹۲ میلادی به طول انجامید اما پوشش جدیدی که برای سقف به کار گرفته شد، در سال ۲۰۰۳ به بهره برداری رسید.مهمترین نکته در ساخت یک استادیوم فوتبال، ایجاد دهانه ای وسیع بدون ستون می باشد. پوششی که برای سقف در نظر گرفته می شود باید به نوعی طراحی گردد که برای پوشش دهانه ای در حدود ۲۰۰ متر، هم نیازی به ستون های نگه دارنده سازه نداشته باشد و هم در اثر بارش باران و برف و وزش باد تعادل و ایستایی خود را حفظ نماید. ترفندی که برای این بنا در نظر گرفته شده است، سیستم سازه ای کش بستی یا تنسگریتی می باشد.

سقف سازه تنسگریتی استادیوم گنبد جورجیا

سقف سازه تنسگریتی استادیوم گنبد جورجیا

اصول طراحی و ایستایی

این گنبد در پلان از دو حلقه نیم دایره که در مرکز به وسیله مقاطع پروانه‌ای شکل جدا می‌شوند، تشکیل شده است. پره‌های دو حلقه نیم دایره‌ای با یک خرپای مسطح که ۵۶ متر طول دارد به هم متصل شده‌اند. یک حلقه بیضوی فشاری برای تحمل نیروهای فشاری و خمشی بدلیل ترکیب غیر مدور گنبد طراحی شده است. مساحت کوچکترین دهانه این سقف بدون ستون ۳۷۱۷۵  متر مربع و طول این دهانه برابر ۲۲۸ متر است.

شبکه پوشش سقف

شبکه پوشش سقف، دو حلقه نیم دایره ای و خرپای مسطح

مقطع طولی از استادیوم

مقطع طولی از استادیوم

نیروهای کششی توسط کابل ها و نیروهای فشاری توسط میله های فلزی تحمل شده و در انتهای سازه به زمین منتقل می شود.

نیروهای کششی توسط کابل ها و نیروهای فشاری توسط میله های فلزی تحمل شده و در انتهای سازه به زمین منتقل می شود.

هر چند در تصویری که مشاهده می شود، سقف بسیار لطیف و سبک دیده می شود اما در حقیقت برای ساخت آن بیش از ۸۳۰۰ تن استیل به کار رفته است. ارتفاع این بنا در بلندترین نقطه معادل با یک ساختمان ۲۷ طبقه است. طول کابل هایی که برای ساخت سازه کش بستی به کار رفته در حدود ۱۷۷۶۰ متر یا ۱۱٫۱ مایل می باشد.

برای روشن کردن فضای استادیوم در شب، حدود ۸۰۰ لامپ ثابت از سقف آویزان است، ۶۶۰ مانتیور وقایع را نمایش داده و سیستم های تهویه هوا ۱۲۵۰ تن هوای تصفیه شده و تعدیل شده از نظر دما و رطوبت را وارد سالن می کند.

100203 Atlanta - A peregrine falcon soars over the Georgia Dome in Atlanta on Wednesday, Feb. 3, 2010. The inspiring recovery of Atlanta’s rare falcons continues with a new pair nesting on top of the SunTrust Plaza overlooking the Georgia Dome where their NFL counterparts play. Kate and Spencer, named after film stars Katharine Hepburn and Spencer Tracy for their example of true love and romance, have taken up residency on a terrace outside the 53rd floor law offices of McKenna Long & Aldridge. Curtis Compton ccompton@ajc.com

پوشش پارچه ای بر روی سازه تنسگریتی قرار گرفته شده و هیچ نوع خاصیت ایستایی ندارد.

هزینه فراوان ساخت این نوع مجموعه ها و عدم کاربری دائم موجب شده تا کاربری چند منظوره برای آنها تعریف شود. در این بنا علاوه بر برگزاری مسابقه فوتبال، جشن ها و مراسم آئینی و ملی نیز برگزار می گردد. همانطور که در تصاویر بعدی قابل ملاحظه می باشد، نصب سازه سقف به صورت مرحله ای و با کمک باز شدن تدریجی بازوهای مفصلی سازه انجام شده است.

مرحله اول و دوم ساخت

مرحله اول و دوم ساخت

دکل اصلی به صورت تنه اصلی درخت و به صورت موقت در میانه سازه تعبیه شده و برای بالا بردن سازه سقف استفاده می گردد. این دکل مرکزی بعد از نصب کامل سقف، جدا شده و حذف می گردد.

مرحله سوم و چهارم نصب

مرحله سوم و چهارم نصب

مرحله پنجم و ششم نصب

مرحله پنجم و ششم نصب

این سازه هم مانند سایر سازه ها محاسن و معایب فراوانی دارد اما نکته قابل توجه در گذر دهی نور توسط پوشش پارچه ای و لطیف آن در طی روز می باشد. کاربرد استیل در میله های فشاری خوردگی و فرسایش آن را به حداقل رسانده است اما پوشش پارچه ای بعد از چند سال نیاز به مرمت و پرداخت مجدد دارد.

فضای داخلی استادیوم

منبع:

http://provationsgroup.org/ftpfiles/gadome/EM%20Welcome%20Book/Dome%20Beauty%20Shots/Q-8914-000-008.jpg

 https://teatrayinthesky.files.wordpress.com/2011/06/1497f_cep_web.jpg

http://gadome.com/about/Default.aspx

 http://frcoulter.com/pics/atlanta/capitol/IM004761.jpg

http://frcoulter.com/pics/atlanta/capitol/index.html

https://en.wikipedia.org/wiki/Georgia_Dome